વિદેશ જતા પ્રવાસીઓ માટે સારા સમાચાર છે. ગૃહ મંત્રાલય હેઠળ કાર્યરત બ્યુરો ઓફ ઇમિગ્રેશન (BOI) દ્વારા એરપોર્ટ પર ઇમિગ્રેશન પ્રક્રિયાને ડિજિટલ બનાવવાનો નિર્ણય કરવામાં આવ્યો છે. આ નિર્ણય બાદ હવે ભારતના વિવિધ આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ પરથી વિદેશ જતા પ્રવાસીઓ પોતાના મોબાઇલ ફોનમાં રાખેલા ડોક્યુમેન્ટ બતાવીને આગળ વધી શકશે. આ સાથે કાગળના દસ્તાવેજ રાખવાની જરૂર નહીં પડે.
હાલમાં ઇમિગ્રેશન તપાસ દરમિયાન પાસપોર્ટ, વિઝા, બોર્ડિંગ પાસ અને અન્ય મહત્વના દસ્તાવેજો ભૌતિક સ્વરૂપે રજૂ કરવા પડે છે. દસ્તાવેજોની ચકાસણી બાદ જ પ્રવાસીને જવાની મંજૂરી આપવામાં આવે છે. કેટલીકવાર જરૂરી કાગળ ઘરે રહી જાય તો સમસ્યા ઊભી થાય છે. નવી વ્યવસ્થામાં આ મુશ્કેલી દૂર થશે.
નવી પદ્ધતિ અનુસાર, પ્રવાસીઓ પોતાના દસ્તાવેજોની ડિજિટલ નકલ મોબાઇલમાં સુરક્ષિત રીતે સંગ્રહી શકશે. ઇમિગ્રેશન અધિકારીને મોબાઇલ સ્ક્રીન પર ડોક્યુમેન્ટ બતાવીને ચકાસણી કરાવી શકાશે. આ સુવિધા માટે ડિજિટલ લોકર અથવા અધિકૃત એપ્લિકેશનનો ઉપયોગ થઈ શકે છે. આ અંગે વિસ્તૃત માર્ગદર્શિકા ટૂંક સમયમાં જાહેર કરવામાં આવશે.
આ પગલાનો સૌથી મોટો ફાયદો સમયની બચત છે. એરપોર્ટ પર લાઇનમાં ઊભા રહીને કાગળની ચકાસણી કરાવવાને બદલે ઝડપથી ડિજિટલ ચકાસણી થશે. આથી લાંબી કતારો ઓછી થશે અને પ્રવાસીઓને રાહત મળશે. ઉપરાંત, કાગળના દસ્તાવેજોની છાપ અને ફોટોકોપી બનાવવાની જરૂર નહીં પડે, જે પર્યાવરણ માટે પણ સારું છે.
ડિજિટલ દસ્તાવેજોની સુરક્ષા અંગે પણ વ્યવસ્થા કરવામાં આવશે. અધિકારીઓ જરૂર પડ્યે બેકએન્ડ પરથી દસ્તાવેજોની ચકાસણી કરી શકશે. આથી બનાવટી દસ્તાવેજોની શક્યતા ઘટશે. સરકારનું લક્ષ્ય સુરક્ષા જાળવીને સેવાઓ વધુ સરળ બનાવવાનું છે.
આ નવી વ્યવસ્થા કયા એરપોર્ટ પર લાગુ થશે તે અંગે હજુ જાહેરાત થવાની બાકી છે. ધારવામાં આવે છે કે દેશના મોટા આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ પર આ સુવિધા આપવામાં આવશે. શરૂઆતના તબક્કે પ્રવાસીઓએ ભૌતિક અને ડિજિટલ બંને પ્રકારના દસ્તાવેજ સાથે રાખવા સલાહ આપવામાં આવે છે. સત્તાવાર નોટિસ આવ્યા પછી જ નવી પદ્ધતિ ફરજિયાત થશે.
ખાસ કરીને વ્યવસાયિક કારણોસર વારંવાર વિદેશ જતા લોકો માટે આ સુવિધા ખૂબ ઉપયોગી સાબિત થશે. તેઓએ હવે દર વખતે ફાઇલ અને દસ્તાવેજોના બંડલ સાથે રાખવાની જરૂર નહીં પડે. આ નિર્ણય ડિજિટલ ઇન્ડિયા અભિયાનને વેગ આપનાર છે. અગાઉ પણ ઘણી સરકારી સેવાઓ ડિજિટલ કરવામાં આવી છે. હવે ઇમિગ્રેશન પ્રક્રિયામાં આ ફેરબદલ થવાથી ભારતીય પ્રવાસીઓને વિદેશ યાત્રામાં ઘણી સરળતા થશે. અધિકૃત માહિતી માટે ગૃહ મંત્રાલય અને BOIની વેબસાઇટ પર નજર રાખવી જોઈએ.